|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Araplarla İyi İlişki Para Kazandırır mı?Bugün Türkiye'nin Umman, Yemen, Suudi Arabistan ve Suriye ile ekonomik durumunu analiz edeceğiz. Yine Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın 2008 rakamlarını yaklaşık olarak alacağız. MALİYECİ GÖZÜYLE / MUSTAFA PAMUKOĞLU Araplarla İyi İlişki Para Kazandırır mı? Son Gazze olayından sonra Araplarla olan ilişkimizin ekonomik boyutlarını inceleme ihtiyacı duymuş ve birçok Ortadoğu ülkesi ile gerçekleşen ekonomik ilişkilerimizi geçen hafta irdelemiştik. Bugün Türkiye’nin Umman, Yemen, Suudi Arabistan ve Suriye ile ekonomik durumunu analiz edeceğiz. Yine Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın 2008 rakamlarını yaklaşık olarak alacağız. Umman GSYİH’si 40 milyar dolar, KBG’si 24.000 dolar olan Umman’a ihracatımız büyük bölümü demir-çelik ürünlerinden olmak üzere 215 milyon dolardır. İthalatımız ise sadece 11 milyon dolar olmuştur. Bu ülkede inşaat işi yapan firmalarımız ve projelerimiz yoktur. Yemen GSYİH’si 28 milyar dolar, KBG’i 2.600 dolar olan Yemen’le olan ekonomik ilişkilerimiz çok azdır. İhracatımız 353 milyon, ithalatımız 702 bin dolardır. Bu ülkede de inşaat işi yapan firmalarımız ve projelerimiz yoktur. Suriye GSYİH’si 50.9 milyar dolar olan Suriye’ye 1.113 milyar dolar ihracat, 639 milyon ithalat gerçekleştirilmiştir. Türk inşaat firmalarının bugüne kadar yaptığı proje bedeli 130 milyon dolar olmuştur. 22.12.2004 tarihinde serbest ticaret anlaşması yaptığımız Suriye’nin önümüzdeki yıllarda 1.3 milyar dolarlık otoyol, 300 bin konut, 50 milyar dolarlık altyapı projeleri planlanmıştır. İki ülke arasındaki görüşmelerde bu projelerden Türk firmalarının da ciddi bir pay alması gerektiği benimsenmiştir. TOKİ ile Suriye Toplu Konut İdaresi arasında konut anlaşmaları söz konusudur. Suudi Arabistan Ortadoğu’nun en büyük ülkesi olan SA’nın GSYİH’si 467.7 milyar dolar, KBG’i 20.700 dolardır. Toplam ihracatı 311.1 milyar, ithalatı ise 92.4 milyar dolar olarak gerçekleşen SA, dış ticaret fazlası veren bir ülkedir. Günde 9.2 milyon varil petrol üretimi, 2 milyon varil petrol tüketimi, 8.9 milyon varil ihracatı olan SA’nın 266.8 milyar dolar petrol rezervi vardır. Türkiye’nin ihracatı 2.2 milyar dolar, ithalatı ise 3.3 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Yaklaşık 5.5 milyar dolar dış ticaret hacmimiz söz konusudur. İthalatımız içinde en önemli kalemi 2.5 milyar dolarla ham petrol almaktadır. Dış ticaret hacmimiz yıllar itibarıyla devamlı artış göstermektedir. 2003 yılında 1.7, 2004 yılında 2, 2005 yılında 2.8, 2006’da 3.2, 2007’de 3.9 milyar dolar olmuştur. SA önümüzdeki 20 yıl içinde 620 milyar dolarlık bir yatırım bütçesi belirlemiştir. Bu bütçeden pay almak için ülkeler sıraya girmişken Türk firmalarına da ciddi bir pazar açılmış demektir. Suudi Arabistan’da 1980–2008 döneminde 26 Türk firması tarafından yaklaşık 6 milyar dolar tutarında 118 proje üstlenilmiştir. Son dönemde istikrarlı bir şekilde büyüme kaydeden sektörün ulaştığı 6 milyar dolarlık proje hacminin hemen hemen yarısı son üç yılda gerçekleşmiştir. Söz konusu projelerin değer bazında önemli bir bölümünü altyapı, konut ve baraj projeleri oluşturmaktadır. Ortadoğu ülkeleriyle dış ticaret hacmimizi toplu olarak aşağıdaki tablodan görebilirsiniz ve yorumunuzu buna göre yapabilirsiniz. Burada ileriki dönemde Türk ekonomisi ve Türk firmaları için yıldız ülkeler başta Suudi Arabistan, Irak, Suriye, Katar olacaktır. Ancak Suudi Arabistan’ın 620 milyar dolarlık yatırım bütçesi herkesin iştahını kabartmış durumda. Ticaret söz konusu olunca sevgi bağları da güçlenmekte, para kazandıracaklar daha çok sevilmektedir. Aslında eşyanın tabiatı olan bu durumu pek de yadırgamamak gerekir. AKP döneminde Ortadoğu ülkeleriyle geçmiş dönemlere kıyasla çok sayıda ticari anlaşmaların yapıldığını hatırlatmakta yarar var. Petrol, büyük zenginlik, dev projeler varken ve onlar işleri daha çok bizim dışımızdaki ülkelere verse de Müslüman Arap kardeşlerimizi sevmemek için aklımızı peynir ekmekle yememiz lazım. Öte yanda sevgili okuyucular, her gün patır patır şehit veriyoruz, ama umursamaz bir haldeyiz. Ülke olarak eğlenceleri kısıtlamak ve yas ilan etmek bizim milletimize yakışacak bir durum olacaktır diye düşünüyoruz, ne dersiniz? pamukm6superonline.com
|
Köşe Yazarları
Haber AraEn Çok Okunanlar
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||